1. Hiểm họa rình rập trong mỗi bữa ăn
Nhiều trẻ bại não không biết cách ngậm kín môi. Lưỡi trẻ thường xuyên thò ra ngoài đẩy thức ăn đi. Trẻ không thể dồn thức ăn thành viên để nuốt. Hoặc nguy hiểm hơn, phản xạ đóng nắp thanh quản bị chậm.
Khi đó, thức ăn hoặc sữa thay vì đi xuống dạ dày lại trào ngược vào phổi. Đây gọi là hiện tượng hít sặc tĩnh lặng (Silent Aspiration). Trẻ có thể không ho dữ dội. Nhưng phổi của trẻ sẽ bị nhiễm trùng âm ỉ. Trẻ thường xuyên sốt, viêm phế quản và phải dùng kháng sinh liên miên.
2. Sai lầm tử thần: Cho trẻ nằm ngửa khi ăn uống
Đây là sai lầm nguy hiểm nhất nhưng lại rất phổ biến. Vì trẻ mềm nhẽo không tự ngồi được, cha mẹ thường đặt trẻ nằm ngửa trên giường. Sau đó dùng bình sữa hoặc thìa đút thức ăn vào miệng trẻ.
Khi nằm ngửa hoàn toàn, cằm trẻ bị ngửa lên trời. Đường thở mở rộng toang hoác. Lực hút trái đất sẽ kéo thẳng chất lỏng chảy vào khí quản thay vì thực quản. Nguy cơ ngạt thở là cực kỳ cao. Tuyệt đối không bao giờ được cho trẻ ăn uống trong tư thế nằm bẹp.
3. Kỹ thuật “Kiểm soát Hàm” (Jaw Control) độc quyền
Trước khi đưa thức ăn vào miệng con, mẹ phải giúp con kiểm soát được cái miệng. Bác sĩ Quang Hòa hướng dẫn kỹ thuật dùng 3 ngón tay để hỗ trợ hàm dưới của con.
- Mẹ ngồi đối diện hoặc bên cạnh con.
- Ngón cái đặt nhẹ lên cằm dưới (ngay dưới môi dưới).
- Ngón trỏ đặt dọc theo xương hàm dưới.
- Ngón giữa đặt ở vùng dưới cằm (gần cuống lưỡi).
Ba ngón tay này sẽ tạo thành một cái nẹp sinh học mềm mại. Nó giúp con khép miệng lại để nuốt. Đồng thời ngăn lưỡi thò ra ngoài đẩy thìa thức ăn.
4. Tư thế cho bú bình và ăn dặm chuẩn sinh lý
Nguyên tắc vàng là Gập hông 90 độ và Hơi cúi cằm. Tư thế này giúp đường thở đóng lại tự nhiên, bảo vệ phổi an toàn tuyệt đối.
Tư thế khi bú bình (Dành cho trẻ nhỏ)
Không bế con nằm ngửa. Hãy bế con trên đùi mẹ ở tư thế nửa nằm nửa ngồi (khoảng 45 đến 60 độ).
- Mẹ lót một chiếc gối dưới cánh tay đỡ đầu con. Đảm bảo đầu con hơi gập nhẹ về phía ngực (cúi cằm).
- Lưng con phải thẳng. Không để cột sống bị vặn vẹo.
- Hông và đầu gối con gập lại. Tư thế này giúp giảm trương lực cơ toàn thân. Trẻ sẽ bú ngoan hơn và ít bị gồng ưỡn.
Tư thế khi ăn dặm (Dành cho trẻ lớn hơn)
Khi trẻ bắt đầu ăn dặm, hãy cố gắng cho trẻ ngồi trên ghế ăn dặm chuyên dụng có dây đai an toàn.
- Quy tắc 90-90-90: Trẻ ngồi sao cho hông gập 90 độ, đầu gối gập 90 độ và cổ chân gập 90 độ. Lòng bàn chân phải được đặt phẳng trên bục đỡ. Việc bàn chân có điểm tựa giúp trẻ cảm thấy an toàn và vững chãi.
- Nếu ghế quá rộng, hãy dùng khăn tắm cuộn tròn chèn vào hai bên hông. Việc này giữ cho lưng trẻ thẳng tắp.
- Góc đút thìa: Tuyệt đối không đút thìa từ trên cao xuống. Nó sẽ làm trẻ phải ngửa cổ lên để há miệng. Hãy đưa thìa thức ăn từ dưới lên ngang tầm mắt trẻ. Ép nhẹ thìa xuống lưỡi để kích thích phản xạ ngậm môi. Chờ trẻ nuốt xong hoàn toàn mới đút miếng tiếp theo.
5. Lời khuyên vàng cho mọi bữa ăn
Không gian bữa ăn phải yên tĩnh. Tắt tivi, điện thoại để trẻ tập trung vào việc nhai nuốt. Nếu trẻ ho sặc sụa, hãy dừng lại ngay lập tức. Đặt trẻ ngồi thẳng người hoặc vỗ lưng nhẹ nhàng. Hãy phối hợp với các bài bấm huyệt vùng mặt của Thiên Ứng Đạo để làm mềm cơ hàm trước mỗi bữa ăn. Một bữa ăn an toàn là một bữa ăn hạnh phúc.
